Hoe ga je om met racistische uitspraken? De kracht van de bondgenotenstrategie

Waarom de bondgenotenstrategie?

Wanneer iemand een racistische uitspraak doet, is het verleidelijk om direct te weerleggen met feiten, statistieken of morele veroordeling. Toch blijkt dit zelden effectief. De bondgenotenstrategie, ontwikkeld door Orbit vzw, biedt een alternatief: in plaats van te beschuldigen, zoek je naar de onderliggende zorgen van de persoon. Dit vergt misschien erg veel emotionele en mentale energie, maar het doel is duidelijk: de kans op toekomstig kwetsend gedrag verkleinen.

Hoe werkt het?

Luister en vraag door
Racistische uitspraken ontstaan vaak uit dieperliggende zorgen over leef-, woon- en werksituaties. Stel open vragen om te begrijpen wat er echt speelt. 'Oei, wat zeg je nu? Wat is er dan misschien gebeurd, dat je dit zegt?' Peil naar concrete dingen en luister oprecht, zonder aannames te maken.

Erken de zorg, niet de uitspraak
Door de onderliggende zorg te erkennen, creëer je ruimte voor vertrouwen en brokkelt de muur van bescherming tegen onbegrip bij je toehoorder af. Dit betekent niet dat je de racistische uitspraak goedkeurt, maar wel dat je de persoon als mens serieus neemt. Bijvoorbeeld: 'Ik begrijp dat je je zorgen maakt over jouw gezin. Dat zal wel veel zorgen en stress geven, dat je bang bent om je werk te verliezen binnenkort.'

Spreek vanuit je eigen observatie en gevoel
Wijs rustig op de impact van de uitspraak, vanuit jouw perspectief: 'Ik schrok wel van wat je net zei. Ik ben het daar niet mee eens. Ik denk dat iedereen zich gerespecteerd wil voelen.'

Wat vermijd je beter?

Beschuldigingen en morele veroordelingen
Dat leidt meestal enkel tot verdediging en sluit de deur voor verdere reflectie. De klemtoon ligt op tijd en moeite steken in actief luisteren waardoor je erkenning geeft aan de problemen van de andere persoon, je begrip toont en beter de diepere nood leert begrijpen.

Aannames
Vul niet in wat de ander denkt of voelt, vraag het gewoon.

Geen quick fix, wel meer kans op een zinvol gesprek

De bondgenotenstrategie is geen quick fix, maar wel een krachtige manier om gesprekken over racisme constructiever te maken. Door te luisteren, erkenning te geven en tegelijkertijd de racistische boventoon kort af te keuren, vergroot je de kans op een zinvol gesprek. Het vergt moed en geduld, maar het resultaat is het waard: je verkleint de kans op toekomstig racistisch gedrag.

BLOG Bondgenotenstrategie CTA React to Racism

Surf naar reacttoracism.be en ontdek meer strategieën

De bondgenotenstrategie is een van de vele manieren om te reageren tegen racisme. Op de website reacttoracism.be vind je nog meer strategieën én persoonlijke verhalen.

Ontdek meer strategieën

Dekolonisatie